Noodknop: beker op het veld
Noodknop: beker op het veld

‘Er is een nieuwe macht ontstaan in onze voetbalstadions. Geen KNVB-besluit, geen arbitragecommissie, maar een bekertje cola dat van de tribune zweeft. Eén worp, één plons op het gras en een scheidsrechter die plotseling de regels volgt als een machinist op een spoor vol rode seinen: staken, iedereen naar binnen. Het is alsof supporters een magisch wapen hebben ontdekt, waarmee ze met een simpele armbeweging het verloop van een wedstrijd kunnen beïnvloeden.’

Dit artikel is gepubliceerd in Kwaliteit in Bedrijf 01-2026,

Aldus een bevraagde AI-tool, die met de gekozen metafoor wellicht de tekst gebruikte van de beroemde spotprent van Albert Hahn bij de spoorwegstakingen in 1903: ‘Gansch het raderwerk staat stil, als uw machtige arm het wil.’

Natuurlijk is het verdrietig dat de KNVB een maat­regel in het leven heeft moeten roepen om een voetbalwedstrijd stil te leggen wanneer er een beker op het veld wordt gegooid. De maatregel werd – nog erger – ook al snel misbruikt: wanneer de tegenpartij net even goed in het spel kwam, kon je dat doorbreken met een beker op het veld.

Bijzonder is dat het gooien van een beker op het veld ook wordt gebruikt wanneer er zich op de tribune een noodsituatie voordoet. Bijvoorbeeld wanneer een medesupporter onwel wordt en er snel medische hulp noodzakelijk is. Dan blijkt een beker op het veld de snelste manier om dat te realiseren. Je zou het burgerlijke ongehoorzaamheid kunnen noemen.

Kennen we in de kwaliteitswereld ook een dergelijk fenomeen? Een noodknop? Niet echt, geloof ik. ISO 9001 vertrouwt blijkbaar veel op alle borgende vereisten. Pas één van de laatste paragrafen behandelt corrigerende maatregelen in het geval dat er zich (onverhoopt toch) een afwijking heeft voorgedaan. Vereist is dat de schade wordt beperkt, gevolgd door een oorzaak- en risicoanalyse, het nemen van maat­regelen om nieuwe afwijkingen te voorkomen én het beoordelen van de effectiviteit van die maatregelen. En in feite heeft de KNVB dat dankzij hun onbedoelde noodknop ook gedaan: er zijn maatregelen genomen om sneller medische hulp op de tribune te krijgen.    

Heb jij al een noodknop in jouw organisatie? Zonder schade, wel met effect? Kan iemand ‘een kwaliteits­beker op het veld gooien’ waarna – om maar eens iets te noemen – de directeur meteen in actie komt? Of ligt de vloer bij jullie dan snel bezaaid met bekers? Dan zou ik het zeker doen…

Door:

Ouke
Pijl
Lid NNK en eigenaar kwaliteit.pro

Partner(s)

NNK
NNK geeft kwaliteit een gezicht

(Advertentie)

In dit nummer lees je o.a. deze artikelen:

  • PDCA en Japanse kwaliteitsmethoden
  • Strategisch kwaliteitsmanagement met ISO 9001
  • Terugblik Nationale Verbeterdag maart 2026
  • Feedback: hoe zet je dat constructief in?
  • ALCOA+: Wanneer wordt een dossier echt bewijs?
  • Effectieve interne en externe audits: belangrijker dan ooit
  • De bedrijfsnavigator: ­succesvol veranderen in de praktijk