ISO in transitie: klaar voor een sprongetje?
Matthijs_column

U kent het wel: net als u denkt dat uw managementsysteem ­eindelijk op orde is, komt ISO met een update. Geen revolutie, maar een ­sprongetje. Een kleine hup vooruit of achteruit, afhankelijk van hoe u ernaar kijkt.

Dit artikel is gepubliceerd in Kwaliteit in Bedrijf 06-2025,

De aangekondigde wijzigingen in de ISO-­managementsysteemnormen zijn geen aardverschuiving. Het zijn geen nieuwe hoofdstukken vol jargon, geen extra bijlagen met tabellen waar zelfs Excel van gaat huilen. Nee, het gaat om een subtiele herijking. Iets meer focus op ­duurzaamheid, een snufje digitale veiligheid en een vleugje ­stakeholderbetrokkenheid. Klinkt als een recept voor een management­cocktail waar niemand dronken van wordt, maar iedereen toch een beetje hoofdpijn van krijgt. Als het goed is komt in maart 2026 de herziene versie ISO 14001 uit en in het najaar van 2026 de herziene ISO 9001. Aanpassingen aan andere ISO-normen liggen wat verder in de toekomst. Veranderingen zitten een beetje in de ­Harmonized Structure en die kunnen we dus wel voorspellen, maar normspecifieke veranderingen zijn voor de andere normen nog niet publiekelijk bekend.

Laten we eerlijk zijn: het doel van deze wijzigingen is nobel. ISO wil relevant blijven. In een wereld waar AI sneller schrijft dan u kunt lezen, waar supply chains fragieler zijn dan het ego van auditoren en waar duurzaamheid niet langer een bijzaak is maar een kernwaarde, moet ook de norm mee. ISO wil organisaties helpen om ­toekomstbestendig te zijn: niet alleen compliant, maar ook veerkrachtig. Niet alleen ­gecertificeerd, maar ook betekenisvol.

Maar hoe vertaalt zich dat naar de praktijk? Gaat uw kwaliteits­manager ineens met ESG (duurzaamheids)-indicatoren strooien? Wordt de interne audit voortaan afgesloten met een CO₂-footprint­analyse? Of krijgt u gewoon een extra vinkje op de checklist van de externe auditor, met de opmerking: ‘Dit moet u volgend jaar echt gaan oppakken’?

De waarheid ligt, zoals altijd, ergens in het midden. De wijzigingen zijn bedoeld om richting te geven, niet om te dicteren. ISO wil dat ­organisaties nadenken over hun rol in de maatschappij, hun impact op mens en milieu, op risico’s die verder gaan dan de jaarlijkse SWOT-­sessie in het MT-overleg; en dat is eigenlijk best verstandig.

Maar het blijft een sprongetje. Geen sprong. Geen salto. Geen ­driedubbele axel met schroef. Gewoon een hupje. Een kleine beweging in de goede richting, mits u meebeweegt. Want een sprongetje in een stilstaand systeem is als een danspas in een betonnen bunker: goed bedoeld, maar weinig effectief.

Dus: bent u klaar voor dat sprongetje? 

Door:

Matthijs
Dierick
Trainer en lead auditor bij DNV

Partner(s)

DNV
Als het goed is, is het goed.

(Advertentie)